ندای لرستان - بازتاب/ رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران میگوید افزایش قیمت تمامشده ساخت، فشار تازهای بر بازار مسکن وارد کرده و در شرایطی که قدرت خرید خانوارها کاهش یافته، میتواند رکود معاملات را عمیقتر کند.
کیانوش گودرزی اعلام کرده بازار مسکن از ماههای گذشته نشانههای رکود داشته و رشد هزینه ساخت باعث شده قیمت پیشنهادی واحدهای جدید نیز تحت فشار صعودی قرار گیرد. در طرف مقابل، درآمد بسیاری از خانوارهای متوسط و کمدرآمد با سرعت قیمت مسکن افزایش پیدا نکرده و همین فاصله، تعداد خریداران واقعی را محدود کرده است.
بازار مسکن اکنون با یک وضعیت دوگانه مواجه است. در بازارهای عادی، کاهش تقاضا معمولاً باید رشد قیمت را متوقف کند. اما در بخش مسکن، هزینه زمین، مصالح، دستمزد، عوارض و تأمین مالی میتواند اجازه کاهش معنیدار قیمت واحد نوساز را ندهد.
نتیجه این شکاف، رکودی است که در آن فروشنده حاضر به کاهش جدی قیمت نیست و خریدار نیز توان پرداخت قیمت موجود را ندارد. معاملات کم میشود، اما قیمت اسمی الزاماً کاهش پیدا نمیکند.
ادامه این وضعیت برای ساختوساز نیز مسئله ایجاد میکند. سازنده زمانی پروژه تازه شروع میکند که احتمال دهد بعد از تکمیل، امکان فروش با بازده مناسب وجود دارد. اگر دوره فروش طولانی شود و هزینه سرمایه بالا بماند، انگیزه آغاز پروژه جدید کاهش پیدا میکند.
کاهش ساخت امروز نیز میتواند چند سال بعد در قالب محدود شدن عرضه ظاهر شود؛ زیرا پروژه مسکن از شروع تا تحویل زمانبر است.
راهحل رکود تنها افزایش وام خرید نیست. اگر مبلغ وام بالا برود اما اقساط از توان خانوار خارج باشد، اثر آن محدود خواهد بود. سیاست مسکن همزمان به افزایش عرضه، تأمین مالی بلندمدت و کنترل هزینههای تولید نیاز دارد.
بازار در ماههای پیش رو به سه متغیر حساس خواهد بود: قیمت مصالح، نرخ تأمین مالی و قدرت خرید خانوار.
فعلاً نشانهها از بازاری حکایت دارد که نه برای فروشنده جذاب است و نه برای خریدار؛ وضعیتی که شاید دقیقترین توصیف آن «گرانی همراه با رکود» باشد.