ندای لرستان - تسنیم / 15 تیر؛ آیا افزایش اعتبار کالابرگ، وعدههای دولت را با تورم بازار تطبیق میدهد؟
با نزدیک شدن به 15تیرماه و باقیماندن تنها 10روز تا زمان شارژ مجدد کالابرگهای الکترونیکی، چشم جامعه هدف و اقشار آسیبپذیر به تصمیم نهایی دولت است. این موضوع زمانی اهمیت مییابد که پیشتر، ارکان ارشد دولت از جمله رئیسجمهور، وزیر اقتصاد و آقای میدری، صراحتاً بر لزوم و ضرورت افزایش مبلغ کالابرگ تأکید کرده بودند. اکنون پرسش اصلی این است: آیا این وعدهها در بازه زمانی کوتاه باقیمانده، به نتیجهای ملموس برای معیشت خانوارها تبدیل خواهد شد؟
کالبدشکافی وضعیت فعلی: شکاف میان اعتبار و قیمت
بر اساس اظهارات اخیر یعقوب اندایش، معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، جامعه هدف این طرح در مرحله ششم به 31میلیون خانوار (حدود 87.5 میلیون نفر) گسترش یافته است. اما تحلیل اعداد و ارقام، حقیقتی تلخ را نشان میدهد:
تورم 68درصدی: بررسیها حاکی از آن است که هزینه 11قلم کالای اساسی نسبت به ابتدای طرح، حدود 68درصد افزایش یافته است. این یعنی اعتبار فعلی کالابرگها در برابر موج تورمی، عملاً کارایی خود را از دست داده و دیگر قادر به تأمین سبد غذایی مصوب با وزن و ترکیب قبلی نیست.
ضرورت اصلاح اعتبار: وزارت تعاون پیش از این پیشنهادهای متعددی را برای اصلاح اعتبار متناسب با نرخ تورم به دولت ارائه داده است تا قدرت خرید خانوارها در برابر قیمتهای بازار حفظ شود.
سناریوهای احتمالی افزایش؛ عدالت در توزیع یا حمایت محدود؟
در حالی که دولت به دنبال تأمین منابع «غیرپولی» برای جلوگیری از تزریق نقدینگی و تشدید تورم است، احتمالاً با یک مدل «حمایت هدفمند» روبهرو خواهیم بود:
- افزایش 20تا 30درصدی: در سناریوی پیشرو، احتمال افزایش 20تا 30درصدی اعتبار برای برخی دهکها وجود دارد. اولویت این افزایش با گروههای تحت پوشش سازمان بهزیستی و کمیته امداد خواهد بود تا اثرگذاری حمایتها در اقشار نیازمند به حداکثیر برسد.
تصفیه هوشمند لیست: دولت در نظر دارد با حذف مالکان املاک گرانقیمت (بالای 50میلیارد تومان) و خودروهای لوکس (بالای5 میلیارد تومان)، عدالت در توزیع را برقرار کند؛ هرچند این اقدام تأثیر چشمگیری بر کاهش تعداد کل دریافتکنندگان نخواهد داشت، اما از منظر اجتماعی، گامی در جهت هدفمندسازی است.
تحلیل فرصت زمانی و فشار اجرایی
بنابراین گزارش, تنها 10روز تا 15تیرماه فاصله داریم. این بازه زمانی، فرصتی حیاتی برای تبدیل «وعدههای شفاهی» مقامهای ارشد (رئیسجمهور و وزیر اقتصاد) به «تصمیمات اجرایی» است.
برگزاری جلسات مشترک میان سازمان برنامه و بودجه، بانک مرکزی و وزارت اقتصاد نشان میدهد که دولت در تلاش است تا راهکاری پایدار و غیرتورمی برای تأمین بودجه این افزایش بیابد.
با توجه به اینکه اعتبار فعلی تا پایان تیرماه فعال است، هرگونه تأخیر در اعلام و اجرای افزایش اعتبار برای 15تیر، میتواند منجر به فشار مضاعف بر معیشت 87.5 میلیون نفر از بهرهمندان شود.
ضرورت عبور از وعده به اجرا
بنابر این گزارش, افزایش کالابرگ در این مقطع، تنها یک اقدام رفاهی نیست، بلکه تلاشی برای بازگرداندن امنیت غذایی به میلیونها خانوار است. تلاقی «وعدههای مقامهای ارشد»، «گزارشهای تورمی وزارت تعاون» و «زمان حساس 15تیرماه»، دولت را در موقعیتی قرار داده که باید سریعاً تصمیم نهایی خود را اجرایی کند.
در نهایت، موفقیت این طرح در گرو آن است که افزایش اعتبار نه به صورت نمادین، بلکه متناسب با رشد 68درصدی قیمتها و با نگاهی عدالتمحور (بهویژه برای دهکهای پایین) صورت گیرد تا شعار «حفظ قدرت خرید خانوارها» به واقعیت تبدیل شود.