ندای لرستان - ایرنا / لرستان با وجود دارا بودن منابع آبی غنی همچنان در بخش زیرساختهای آبرسانی روستایی با شکافی ۱۴ درصدی نسبت به میانگین کشوری روبروست اما قرار است این وضعیت با هدفگذاری برای آبرسانی به ۱۲۰ روستا طی سال جاری و بهرهمندی ۷۰ هزار نفر در مسیر بهبود قرار گیرد.
با وزش بادهای گرم تابستانی و افزایش بی سابقه دما در قلب زاگرس قصه تکراری تنش آبی در روستاهای لرستان دوباره جان گرفته است، و در حالی که این استان همواره به عنوان یکی از قطب های آبخیز کشور شناخته می شود فقر زیرساختی دارد.
شاخص بهره مندی آب روستایی در لرستان ۶۱ درصد است که فاصله زیادی با میانگین کشوری ۷۵ درصدی دارد چراکه توپوگرافی کوهستانی و پراکندگی بالای روستاها در این استان (رتبه هشتم کشور از نظر تعداد روستا) هزینه های آبرسانی را دوچندان کرده است.
با این حال حرکت به سمت جهاد آبرسانی، استفاده از ظرفیت خیرین و قرارگاه های سازندگی بارقه های امید را در دل روستاییان روشن و اکنون آبفای استان در یک برنامه زمان بندی شده افق ۱۴۰۵ را نقطه عطفی برای پایان عطش ۱۲۰ روستای محروم ترسیم کرده است.
بی شک تحقق این امر نه تنها نیازمند اعتبارات دولتی بلکه محتاج فرهنگ سازی در مصرف و مقابله با انشعابات غیرمجاز خواهد بود.
هدف گذاری آبرسانی به ۱۲۰ روستا
نورالدین نوریزدان مدیرعامل شرکت آبفای لرستان روز شنبه در گفت و گو با ایرنا با تشریح مهم ترین برنامه های این شرکت در حوزه آبرسانی روستایی از هدف گذاری برای آبرسانی به ۱۲۰ روستای استان در سال جاری خبر داد و اظهار کرد: در صورت تامین اعتبارات پیش بینی شده حدود ۷۰ هزار نفر از جمعیت روستایی از آب آشامیدنی سالم و بهداشتی بهره مند خواهند شد.
وی با اشاره به برنامه های گسترده در حوزه توسعه زیرساخت ها افزود: این امر در قالب قراردادهای مختلف از جمله طرح جهاد آبرسانی، پروژه های ملی و استانی و همچنین مشارکت خیرین، برنامه ریزی شده است.
وی ادامه داد: بخشی از این اقدامات در قالب قرارداد منعقد شده با قرارگاه امام حسن مجتبی(ع) با همکاری بسیج سازندگی استان اجرا می شود که امیدواریم با تامین اعتبارات مورد نیاز، تمامی این پروژه ها تا پایان سال به سرانجام برسند.
اعتبار ۶۰۰ میلیارد تومانی و شرط تخصیص
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب لرستان اعتبار اولیه مورد نیاز برای اجرای این طرح ها را حدود ۶۰۰ میلیارد تومان عنوان کرد و افزود: تحقق این برنامه ها منوط به تامین منابع مالی است و امیدواریم اعتبارات پیش بینی شده در سال جاری به صورت مناسب تخصیص یابد.
نوریزدان ادامه داد: تخصیص اعتبارات به صورت پلکانی انجام می شود و اینکه در پایان سال چه میزان از اعتبارات تخصیص پیدا کند خارج از اختیار شرکت آب و فاضلاب است اما از تمامی ظرفیت های قانونی و مالی برای جذب منابع و تکمیل پروژه ها استفاده خواهیم کرد.
۵۵ پروژه نیمه تمام در صف انتظار
نوریزدان با اشاره به میراث پروژه های ناتمام عنوان کرد: در حال حاضر حدود ۵۵ پروژه نیمه تمام یا راکد در سطح استان وجود دارد که با همکاری معاونت مهندسی و برنامه ریزی شرکت، روند فعال سازی و تکمیل آنها در حال پیگیری است.
چالش فاصله با میانگین کشوری
وی در خصوص وضعیت شاخص های استانی تصریح کرد: هم اکنون شاخص بهره مندی روستاهای لرستان از آب شرب حدود ۶۱ درصد است در حالی که میانگین کشوری این شاخص حدود ۷۵ درصد برآورد می شود.
وی با اشاره به وجود حدود سه هزار روستا در لرستان افزود: لرستان از نظر تعداد روستا جزو هشت استان اول کشور و همین موضوع توسعه زیرساخت ها را با دشواری مواجه کرده است با این حال حدود ۸۵ درصد جمعیت روستایی استان تحت پوشش خدمات شرکت آب و فاضلاب قرار دارند.
۱۵۰ میلیارد تومان؛ سهم خیرین در آبرسانی
نوریزدان به نقش پررنگ مجمع خیرین اشاره کرد و گفت: تاکنون حدود ۱۵۰ میلیارد تومان در قالب مشارکت خیرین در پروژه های آبرسانی هزینه شده و این طرح ها در ۱۰ شهرستان به بهره برداری رسیده است.
وی با بیان اینکه این طرح ها زمینه بهره مندی ۲۶ هزار نفر را از آب شرب سالم و بهداشتی فراهم کرده است افزود: شرکت آبفا مسئولیت اجرای بخش های تخصصی، شبکه ها و تاسیسات را بر عهده دارد و خیرین عمدتا در تامین تجهیزات مشارکت می کنند.
آبرسانی سیار به ۳۰ تا ۹۰ روستا
وی با اشاره به تنش های آبی فصل تابستان افزود: تعداد روستاهای نیازمند آبرسانی سیار متناسب با شدت گرما متغیر است و معمولا بین ۳۰ تا ۹۰ روستا از طریق تانکر آبرسانی می شوند.
وی ادامه داد: بخشی از این روستاها تحت پوشش مستقیم شرکت آبفا نیستند اما آبرسانی به آنها بنا بر مسئولیت اجتماعی و اعلام نیاز مقامات محلی در سریع ترین زمان انجام می شود.
برخورد قاطع با انشعاب و استفاده های غیرمجاز
مدیرعامل آبفا لرستان یکی از چالش های اصلی را استفاده غیرمجاز از آب شرب برای کشاورزی دانست و تاکید کرد: این اقدام موجب افت فشار و قطع آب در روستاها می شود که با همکاری دستگاه قضایی و شورای حل اختلاف با متخلفان برخورد قاطع خواهد شد و مردم نیز می توانند انشعابات غیرمجاز را به سامانه ۱۲۲ گزارش کنند.
نوریزدان با اشاره به انشعابات غیرمجاز جمع آوری شده در آبیاری اراضی کشاورزی و باغات افزود: در سه ماهه نخست امسال یک هزار و ۵۰۰ انشعاب غیرمجاز جمع آوری و برای برخورد قاطع قضایی و جریمه های سنگین به دستگاه قضا معرفی شده اند.
وی ادامه داد: همچنین در این مدت یک هزار و ۷۰۰ انشعاب غیرمجاز شناسایی، به مراجع قضایی معرفی و با جریمه های سنگین مواجه شدند.
عبور از بحران با مدیریت جهادی و همراهی مردمی
در حالی که پروژه های جهاد آبرسانی و مشارکت خیرین بازوان اجرایی شرکت آبفای لرستان در رفع محرومیت هستند اما نباید فراموش کرد که پایداری این منابع در گرو اصلاح الگوی مصرف و صیانت از منابع آب توسط خود روستاییان است.
عبور از تابستان های داغ زاگرس تنها با تکمیل مخازن و خطوط لوله میسر نمی شود بلکه نیازمند میثاقی جمعی برای پایان دادن به استفاده غیرمجاز از آب شرب در بخش کشاورزی و باغات خواهد بود.