ندای لرستان - آخرین خبر / این پژوهش توسط جانمایکل یورگنسن و همکاران در سال ۲۰۲۱ در ایتالیا انجام شده است.
به نقل از PMC پژوهشگران در این مطالعه، الگوهای ابتلا و مرگومیر ناشی از همهگیریهای طاعون در قرنهای شانزدهم و هفدهم را با الگوهای همهگیری کووید-۱۹ در مناطق مختلف ایتالیا مقایسه کردهاند. همچنین برای بررسی تفاوتهای منطقهای میان بیماریهای همهگیر و بیماریهای بومی، دادههای مربوط به بیماریهای عفونی تنفسی که در حال حاضر در ایتالیا بومی هستند نیز مورد بررسی قرار گرفته است.
بیماری کروناویروس ۲۰۱۹ (کووید-۱۹) از زمان ورود به ایتالیا در فوریه ۲۰۲۰، تأثیر شدیدی بر این کشور داشته است. بهطور مشخص، استانهای مناطق مرکزی و شمالی ایتالیا در مقایسه با مناطق جنوبی، با شیوع موارد و میزان مرگومیر بهطور قابلتوجهی بالاتری مواجه بودهاند.
در این پژوهش، محققان پویایی ابتلا و مرگومیر ناشی از همهگیریهای طاعون در قرنهای شانزدهم و هفدهم را با پویایی همهگیری کووید-۱۹ در مناطق مختلف ایتالیا مقایسه کردند. همچنین دادههای مربوط به بیماریهای عفونی تنفسی که در حال حاضر در ایتالیا بهصورت بومی وجود دارند، بررسی شد تا تفاوتهای منطقهای میان بیماریهای همهگیر و بیماریهای بومی مورد تحلیل قرار گیرد.
برای بررسی تغییرات مرتبط با زمان در همهگیریهای طاعون در قرنهای شانزدهم و هفدهم، از روش آماری «تحلیل منحنی رشد» استفاده شد. پارامترهای آماری بهدستآمده از این تحلیل، سپس بهعنوان متغیرهای معیار در چندین مدل خطی عمومی مورد استفاده قرار گرفتند.
نتایج نشان داد که منطقه شمالی ایتالیا دارای مقدار عرض از مبدأ بالاتری نسبت به منطقه جنوبی بوده است. این یافته نشان میدهد که استانهای شمالی ایتالیا در طول تاریخ، میزان مرگومیر ناشی از طاعون بیشتری نسبت به مناطق جنوبی داشتهاند.
تحلیلها همچنین نشان دادند که این تفاوت جغرافیایی در میزان ابتلا و مرگومیر تا زمان حاضر نیز ادامه داشته است؛ بهطوری که منطقه شمالی ایتالیا میزان مرگومیر ناشی از کووید-۱۹ بهطور قابلتوجهی بالاتری نسبت به منطقه جنوبی داشته است.
این نتایج با تحلیلهای پیشین نیز مطابقت دارد.
تنها عامل دیگری که بهطور پایدار و معناداری توانست مرگومیر ناشی از بیماریهای همهگیر را پیشبینی کند، «پتانسیل شهری خارجی» بود؛ شاخصی که میزان ارتباط و بههمپیوستگی میان شهرهای ایتالیا در قرنهای شانزدهم و هفدهم را اندازهگیری میکند.
پتانسیل شهری خارجی با شیب مرگومیر طاعون رابطه منفی و با عرض از مبدأ مرگومیر طاعون، مرگومیر ناشی از کووید-۱۹، تولید ناخالص داخلی سرانه و میزان مهاجرت سرانه رابطه مثبت داشت.
نقش قابلتوجه این شاخص در پیشبینی پیامدهای بیماری در گذشته و حال، نوعی تداوم زمانی را نشان میدهد که در هیچیک از دیگر شاخصهای بررسیشده مشاهده نشد.
در مجموع، این مطالعه شواهد قابلتوجهی ارائه میدهد که عوامل جغرافیایی نسبتاً پایدار در طول زمان، بر گسترش عوامل بیماریزای خارجی، هم در گذشته و هم در زمان حاضر، تأثیر داشتهاند. این عوامل، فراتر از سایر عوامل مورد بررسی، میتوانند توضیح دهند که چرا کووید-۱۹ در استانهای مرکزی و شمالی ایتالیا تأثیر نامتناسب بیشتری داشته است.
مترجم و خبرنگار : میترا سزاوار