ندای لرستان - شرق / «قدرت چهارم» عنوان یادداشت روز در روزنامه شرق به قلم سیدمصطفی هاشمیطبا که میتوانید آن را در ادامه بخوانید:
در یکی، دو ماه اخیر برخی صاحبنظران سیاسی و اجتماعی خارج از کشور و بهویژه آمریکا، درباره ایران اظهارنظرهایی شبههبرانگیز حاکی از اینکه ایران قدرت چهارم جهان شده است، بیان کردهاند و به دنبال آن برخی افراد و رسانههای ایران و حتی برخی مقامات حکومتی، عطف به آن اظهارنظرها، ایران را بهعنوان چهارمین قدرت جهان به رخ خارجیان و دشمنان میکشند. دوستان عزیز هیچ احتمال نمیدهند که آن اظهارنظرها در خصوص قدرت ایران و چهارمین قدرت جهان بودن، نوعی ایجاد ایرانهراسی برای مخالفان و دشمنان است که هان، مواظب باشید ایران، روز به روز قویتر میشود و باید هرچه زوتر سر این «مار» را به سنگ کوبید.
بازار ![]()
مسئولان ما که لازم است از همه اوضاع و احوال کشور شناخت داشته باشند، نباید اصل شناخت خود را بر پایه اظهارنظر دیگران بگذارند؛ چراکه این امر صرفنظر از آنکه نوعا گمراهکننده است، از اصل و بنیان و انطباق با ادراکات و شناخت انسانی اشتباه و نادرست است. شناخت باید بر اصول اطلاعات دقیق تأییدشده از مراجع صاحب صلاحیت باشد، نه اظهارنظر فرد یا افرادی که خاستگاه فکری، اجتماعی و سیاسی آنها نامعلوم است و صرف تظاهر افراد به موضوعی، نمیتواند صداقت آنان را بیان کند و اتفاقا سازمانهای جاسوسی دنیا از مغالطه، راستنمایی، تظاهر به دوستی و عشق و موجه جلوهدادن جاسوسان خود به اهداف مدنظرشان دست پیدا میکنند. اگر بخواهیم درک کنیم که ایران چگونه میتواند قوی باشد یا قدرت یک کشور در چه امری نهفته است و حسب بیان رهبر شهیدمان که ایران باید قوی باشد، بیندیشیم، باید بدون احساسات و شعارها، مؤلفههای قدرت یک کشور را حسب اطلاعات رسمی و بومی احصا کنیم و آن را در مقایسه با کشورهای دیگر قرار دهیم تا معلوم شود در چه سطحی از قدرت قرار داریم. ملاک قراردادن یک مؤلفه یا یک ساحت از ساحتهای متعدد یک کشور برای بیان قویبودن، ضرورتا و اصالتا گمراهکننده است. ما برآنیم که حسب اطلاعات مندرج در رسانهها که نوعا متکی بر آمار و اطلاعات رسمی مقامات و سازمانهای رسمی کشور مانند وزارت اقتصاد و دارایی، سازمان برنامه و بودجه، بانک مرکزی و مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی بوده و در معرض آگاهی همه جهانیان است، با تفکیک ساحتهای مختلف کشور، وضع آنها را حداقل برای خودمان یعنی مسئولان و از همه مهمتر مردم روشن کنیم تا با واقعبینی در پی به قدرت رسیدن همه ساحتهای کشور و ایجاد ایرانی قوی باشیم که البته در این مختصر به دلایل متعدد و ازجمله عدم آگاهی به مسائل نظامی و دفاعی کشور، اشارهای نمیشود. بهطور کلی ساحتهایی را که موجب قدرتمندشدن یا ضعیفشدن کشورها میشوند، بدون اولویتگذاری میتوانیم به شرح زیر و البته نه بهعنوان نظری تام و کامل بیان کنیم.
1. ساحت ژئوپولیتیکی
نگاهی به جغرافیای ایران و همسایگان و حضور بیگانگان و نفوذ عوامل صهیونی و آمریکایی نشان میدهد که علیرغم همه شعارهای همزیستی و دوستی، تهدیدهایی جدی از سوی بسیاری از همسایگان متوجه ایران است. پایگاههای اسرائیل در شمال عراق، جمهوری آذربایجان و امارات (که در تجاوز اخیر به ایران مشارکت فعال داشت) و جاپای خاص در ترکمنستان و حضور طالبان در افغانستان، برجستهترین و بارزترین تهدیدهای ژئوپولیتیکی است و اگر با اندکی دقت و شاید بدبینی نگاه کنیم، نقاط دیگر کمتر واجد خطر نیستند و به همین دلیل نیرو، تلاش و منابع مهمی باید صرف پاسداری از مرزها شود.
2. ساحت عمومی سرزمینی
فراموش نکنیم که هر لحظه امکان وقوع زلزلهای مانند زلزله رودبار یا بم در کشور موجود است. گسلهای زلزلهخیز چنانچه فعال شود، با توجه به شهرسازی بیضابطه و شدت آسیبپذیری، موجب خسارات فراوان و عدم توان امدادرسانی میشود. از سویی تخریب جنگلها، اتمام آبهای زیرزمینی، نشست دشتها، هوای آلوده شهرها، آلودگی سرزمینی از پسماندها و آلودگی رودخانهها هشدار یک سرزمین تکیده را به ما میدهد. سرزمینی که بهعنوان مادر انسانهاست، از سوی فرزندان آن مورد تجاوز و تعب قرار گرفته است.
3. ساحت تجارت خارجی و بازرگانی
بدون تردید اقتصاد یک کشور بدون تجارت خارجی سالم و روان و ارتباطات بینالمللی تجاری اگر دچار فروپاشی نشود، دچار رکود و پسرفت میشود.
به برخی نکات درباره تجارت خارجی ایران توجه کنید: صادرات غیرنفتی 45 میلیارد دلاری و دریافت ارز توسط تراستیها، واردات 15 میلیارد دلار نهادههای کشاورزی، واردات قاچاق 20 میلیارد دلار کالا از همه رقم، سالانه خروج 15 میلیارد دلار سرمایه از کشور، خروج چهار میلیارد دلار ارز توسط مهاجران، واردات دو میلیارد دلار خودروی ساختهشده، نبود رابطه بانکی بینالمللی، واردات پنج میلیارد دلار طلا و پخش در جامعه و تحریمهای وسیع غرب. درباره تجارت داخلی هم کموبیش مشکلاتی ناشی از همین تجارت خارجی و عدم رعایت قانون و بیتفاوتی و بیتوانی نهادهای حکومتی حاکم است.
4. ساحت زیرساختهای کشور: این درست است که برخی فعالیتهای زیرساختی در کشور انجام شده و البته در قسمتی از آن ملاحظات ضروری صورت نگرفته، ولی باید قبول کنیم هم توسعه لازم صورت نگرفته و هم آنچه داشتهایم بدون بازسازی دچار استهلاک شده است. خطوط راهآهن شاهد خوبی برای این امر است. به نکات زیر توجه کنید: استهلاک راهها، بنادر و خطوط راهآهن، استهلاک ناوگان ترابری (کامیون، لکوموتیو، هواپیما)، استهلاک نیروگاهها و واحدهای صنعتی و مصرف انرژی بالا برای برپاایستادن واحدها، عدم انباشت سرمایه برای سرمایهگذاری، عدم سرمایهگذاری خارجی برای نوسازی و توسعه.
5. ساحت تولید ملی : بهطور کلی تولید ملی ما از استهلاک زیرساختها، مصرف بالای انرژی، عقبماندگی فناوری، تولید محصولات کمکیفیت و عدم توان رقابت بینالمللی رنج میبرد. نکات درخور توجه را میشماریم: عقبماندگی کشاورزی از لحاظ تکنولوژیکی و کشاورزی دقیق و برنامهریزی محصول، به خطر افتادن و نابودی کشاورزی وابسته به چاههای آب و نشست زمین، استهلاک منابع موجود و عقبماندگی تکنولوژیک آنان، پرهزینهبودن تولید در بخشهای مختلف، مصرف بیش از اندازه آب، برق و گاز در صنایع، نابسامانی در بازاریابی صادرات.
6. ساحت مسائل اجتماعی: این بخش بسیار وسیع بوده و رسیدگی به آن به دلیل عینی و ملموسنبودن مسائل و نرمافزاریبودن، برخلاف بخشهای سختافزاری بسیار پیچیده است، اما مسائل آن و برآیند آنها، خود را بهخوبی در جامعه مطرح میکند؛ مانند پایبندنبودن به قانون که میلیونها پرونده اختلاف در دستگاه قضائی شاهد و مبین آن است، نبود نظام تربیتی در مدارس، نزول سطح دانشآموختگی، افزایش تضاد طبقاتی، نزول مادی و اخلاقی طبقه متوسط، تداوم سبک زندگی به تقلید سبک آمریکایی و تمایل به تظاهر به اشرافیت و بسیاری مسائل دیگر قابل ذکر.
با وجود کیفیت ذکرشده این ساحتهای کشور، آیا قدرت چهارم جهان هستیم؟ البته میتوانیم باشیم ولی نه با حرف دیگران، بلکه با اصلاح ساحتهایی که ذکر آن رفت و تقویت واقعی دفاع اطلاعاتی و نظامی کشور تا دشمنان نتوانند از مرزهای زمینی، هوایی یا دریایی بهراحتی به کشورمان دستاندازی کنند. آنچه گفته شد، در همه حالات صدق میکند؛ چه در کشمکشهای نظامی مقطعی باشیم و چه روی کاغذ تفاهمنامه اگر نوشته و امضا شود. دهها سال کشمکش ما با آمریکا و اسرائیل بیشتر نرمافزاری و کلامی بود، اما اینک با امتناع آمریکا توسط اسرائیل برای حمله به ایران، طرفین وارد گود عملیات نظامی شدهاند و بعید است از آن بهسادگی دور شوند. چاره در آمادگی و اقدامات همهجانبه در همه ساحتهاست.